ബെംഗളൂരു: ഐടി തലസ്ഥാനം, സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളുടെ കേന്ദ്രം, ഗതാഗതക്കുരുക്കുകളുടെ നഗരം എന്നീ വിശേഷണങ്ങളിലേക്ക് ബംഗളൂരു മാറുന്നതിന് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപേ, ഈ നഗരം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോളിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കളിത്തൊട്ടിലുകളിൽ ഒന്നായാണ്. ബ്രിട്ടീഷ് രാജിന്റെ സൈനിക ക്യാമ്പുകളിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് ഓസ്റ്റിൻ ടൗണിലെയും ഗൗതമപുരത്തെയും പൊടിപിടിച്ച മൈതാനങ്ങളിലൂടെ വളർന്ന ബംഗളൂരുവിന്റെ ഫുട്ബോൾ ചരിത്രം, കേവലം ഒരു കായികവിനോദത്തിന്റെ കഥ മാത്രമല്ല. അത് ഒരു ജനതയുടെ അതിജീവനത്തിന്റെയും പ്രാദേശിക പാരമ്പര്യങ്ങളുടെയും നേർചിത്രം കൂടിയാണ്.
ബ്രിട്ടീഷ് അധിനിവേശവും ഫുട്ബോളിന്റെ തുടക്കവും
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ ബംഗളൂരുവിൽ സൈനിക സാന്നിധ്യം ശക്തമാക്കിയതോടെയാണ് ഇവിടെ ഫുട്ബോളിന്റെ വേരുകൾ പാകപ്പെടുന്നത്. ബ്രിട്ടീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ വീടുകളിലും ക്യാമ്പുകളിലും പാചകക്കാരായും അലക്കുകാരായും ജോലി ചെയ്യാനായി തമിഴ്നാട്ടിൽ നിന്നും മറ്റും എത്തിയ വലിയൊരു വിഭാഗം ജനങ്ങൾ കന്റോൺമെന്റ് പരിസരങ്ങളിൽ താമസമാക്കിയിരുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികർ മൈതാനങ്ങളിൽ പന്തുരുട്ടുന്നത് കൗതുകത്തോടെ നോക്കിനിന്ന തദ്ദേശീയരായ തൊഴിലാളികളെ, കളിക്കാരുടെ കുറവ് നികത്താനായി അവർ പിന്നീട് ഒപ്പം കൂട്ടി. കളി പഠിച്ച പ്രാദേശിക യുവാക്കൾ താമസിയാതെ ഫുട്ബോൾ തങ്ങളുടേതാക്കി മാറ്റുകയും ബ്രിട്ടീഷുകാരെക്കാൾ മികച്ച രീതിയിൽ പന്തുരുട്ടി തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.
നഗ്നപാദരുടെ ചരിത്രവിജയം: 1891-ലെ റോവേഴ്സ് കപ്പ്
ബംഗളൂരു ഫുട്ബോളിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും സുവർണ്ണ അധ്യായങ്ങളിലൊന്ന് 1937-ലെ റോവേഴ്സ് കപ്പ് ഫൈനലാണ്. അതുവരെ ബ്രിട്ടീഷ് മിലിട്ടറി ടീമുകൾ മാത്രം മേധാവിത്വം പുലർത്തിയിരുന്ന ഈ ടൂർണമെന്റിൽ, ഇരുപതിനായിരത്തിലധികം വരുന്ന കാണികളെ സാക്ഷി നിർത്തി ‘ബാംഗ്ലൂർ മുസ്ലിംസ്’ ടീം ചരിത്രം കുറിച്ചു. മുഹമ്മദൻ സ്പോർട്ടിംഗ് ക്ലബ്ബിനെ എതിരില്ലാത്ത ഒരു ഗോളിന് പരാജയപ്പെടുത്തി അവർ കിരീടം ചൂടി. റോവേഴ്സ് കപ്പ് നേടുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ ടീമെന്ന ബഹുമതി ഇതോടെ ബാംഗ്ലൂർ മുസ്ലിംസ് സ്വന്തമാക്കി. കൊളോണിയൽ ഭരണകൂടത്തിന്റെ മേധാവിത്വത്തിന് മേൽ തദ്ദേശീയരായ കളിക്കാർ നേടിയ പ്രതീകാത്മക വിജയം കൂടിയായിരുന്നു അത്.
ഇറ്റാലിയൻ ബന്ധവും ഓസ്റ്റിൻ ടൗണും
രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് വടക്കേ ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് സഖ്യകക്ഷികൾ പിടികൂടിയ ഇരുപത്തിരണ്ടായിരത്തോളം ഇറ്റാലിയൻ യുദ്ധത്തടവുകാരെ ബംഗളൂരുവിലെ ജാലഹള്ളി, ജക്കൂർ, ഹെബ്ബാൾ ക്യാമ്പുകളിലാണ് പാർപ്പിച്ചിരുന്നത്. പകൽസമയങ്ങളിൽ കഠിനമായ നിർമാണ ജോലികളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ഇവർ വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ ബൂട്സണിഞ്ഞ് മികച്ച തന്ത്രങ്ങളോടെ ഫുട്ബോൾ കളിക്കുമായിരുന്നു. മൈതാനത്തിന് പുറത്ത് നഗ്നപാദരായി കളി കണ്ടിരുന്ന പ്രാദേശിക യുവാക്കൾക്ക് ഇറ്റാലിയൻ തടവുകാർ കളിയിലെ തന്ത്രങ്ങളും സാങ്കേതികതകളും പകർന്നുനൽകി. ഈ പാഠങ്ങൾ പിന്നീട് ഓസ്റ്റിൻ ടൗൺ പോലുള്ള പ്രദേശങ്ങളെ ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോളിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാക്കി മാറ്റാൻ സഹായിച്ചു.
ഒളിമ്പിക്സിലെ ആദ്യ ഗോൾ നേട്ടം
ഈ കളിപാരമ്പര്യത്തിന്റെ കരുത്തിലാണ് 1948-ലെ ലണ്ടൻ ഒളിമ്പിക്സിനുള്ള സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യ ഫുട്ബോൾ ടീമിലേക്ക് ബംഗളൂരുവിൽ നിന്ന് വൻപ്രാതിനിധ്യമുണ്ടായത്. ഫ്രാൻസിനെതിരായ മത്സരത്തിൽ ഇന്ത്യൻ കളിക്കാർ നഗ്നപാദരായാണ് ബൂട്ടിട്ട ഫ്രഞ്ച് പടയ്ക്കെതിരെ പോരാടിയത്. ആ മത്സരത്തിൽ സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യക്കായി ആദ്യ അന്താരാഷ്ട്ര ഗോൾ നേടിയത് ഓസ്റ്റിൻ ടൗൺ സ്വദേശിയായ ഇരുപത്തിയൊന്നുകാരൻ സാരംഗപാണി രാമൻ ആയിരുന്നു. എ. സത്താർ ബഷീർ, അഹമ്മദ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ, കെ.വി. വരദരാജ്, കെ.പി. ധനരാജ്, ബി.എൻ. വജ്രവേലു തുടങ്ങി കർണാടകയുടെ വലിയൊരു താരനിര തന്നെ അന്ന് ഇന്ത്യൻ ടീമിന്റെ കരുത്തായിരുന്നു.
‘ലിറ്റിൽ ബ്രസീൽ’
ബംഗളൂരുവിലെ ഗൗതമപുരം എന്ന പ്രദേശം ഇന്ന് ‘ലിറ്റിൽ ബ്രസീൽ’ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ പ്രവേശന കവാടത്തിൽ ബ്രസീലിയൻ ഫുട്ബോൾ ഇതിഹാസം പെലെയുടെ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെയുള്ള ഇന്ത്യൻ ഫുട്ബോളിന്റെ സുവർണ്ണ കാലഘട്ടത്തിൽ രാജ്യത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ച നിരവധി പ്രൊഫഷണൽ കളിക്കാരെ സൃഷ്ടിച്ച പാരമ്പര്യമാണ് ഗൗതമപുരത്തിനും ഓസ്റ്റിൻ ടൗണിനുമുള്ളത്.
ഇന്ന് ബംഗളൂരു എഫ്.സി പോലുള്ള ആധുനിക ക്ലബ്ബുകളിലൂടെ നഗരത്തിന്റെ ഫുട്ബോൾ ആവേശം നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ പയനിയർ ചരിത്രം പലപ്പോഴും ഐടി നഗരമെന്ന പുതിയ വിലാസത്തിന് പിന്നിൽ മറഞ്ഞുപോകുകയാണ്. കോഡിംഗ് ക്യാമ്പസുകളും ഗ്ലാസ് ടവറുകളും നഗരത്തെ കീഴടക്കുന്നതിന് മുൻപ്, ബംഗളൂരുവിലെ കളിമൺ മൈതാനങ്ങളാണ് ഇവിടുത്തെ ജനങ്ങളെ ഒന്നിപ്പിച്ചതും ഒരുപിടി മികച്ച ഹീറോകളെ രാജ്യത്തിന് സമ്മാനിച്ചതും.
